Normalizasyon

Normalize işlemi , çeliğin üst kritik sıcaklığının (A3/Acm) 40–60°C üzerine ısıtılıp, ardından sakin havada soğutulmasıyla yapılan bir ısıl işlemdir.

Normalize İşleminin iki temel amacı vardır;
1. Haddelenmiş veya dövülmüş çeliğin tane yapısını daha ince (küçük) hale getirmek.
2. Sonraki ısıl işlem adımlarında karbürlerin daha uygun ve homojen biçimde dağılmasını sağlamak.

Tane Yapısı Neden Değişir?

Haddelenmiş veya dövme çeliğin tane iriliği, son şekillendirme sırasındaki sıcaklığa bağlıdır. Bu işlem geniş bir sıcaklık aralığında yapıldığından, elde edilen tane iriliği de parçadan parçaya önemli farklılıklar gösterebilir. Özellikle sıcak şekillendirme sonrası yavaş soğutulan alaşımlı çeliklerde, bünyedeki karbürler daha büyük ve düzensiz aralıklarla dizilmiş hâlde bulunur.
Normalize işlemi, sıcak şekillendirme sonucu oluşan bu iri ve düzensiz tane yapısını, daha homojen ve ince bir karbür yapısına dönüştürür. Bu sayede hem malzemenin mekanik özellikleri iyileşir hem de sonrasında uygulanacak ısıl işlemlerden (tavlama, su verme vb.) daha tutarlı sonuçlar alınır.

Yumuşak tavlama genellikle çeliğin talaşlı imalat kabiliyetini artırmak için tercih edilse de, düşük alaşımlı ve %0,25'ten daha az karbonlu çeliklerde normalize işlemi daha etkili sonuç verir. Bu tür düşük karbonlu çeliklerde normalize, hem tane inceltme hem de sonraki işlemler için daha uygun bir başlangıç yapısı sağlar.

NORMALİZASYON İŞLEMİNİN AMAÇLARI
•    Mikroyapının homojenleştirilmesi,
•    Tane yapısının inceltilmesi,
•    Üretim işlemlerinden kaynaklanan yapısal farklılıkların azaltılması,
•    Mekanik özelliklerin iyileştirilmesi,
•    Sonraki ısıl işlemler için uygun bir başlangıç yapısının oluşturulması.